Beth ellir ei wneud i wella agweddau tuag at fathemateg yn yr ystafelloedd dosbarth cynradd?

Gan siarad o brofiad fy hun, rwy'n ymwybodol o bwysigrwydd agwedd bositif tuag at fathemateg. Pam roeddwn i yn ysgol uwchradd cefais i athro mathemateg roedd dim ond yr hoffi’r plant yn ei ddosbarth roedd yn deall mathemateg. Roeddwn I yn ofnus i ofyn am help oherwydd roedd yr athro yng nghywilydd fi o flaen y dosbarth os roeddwn i wedi cael y cwestiwn yn anghywir. Roeddwn i'n teimlo'n dwp ac yn ofni gofyn am help, ac o ganlyniadau wnaeth fy hyder mewn mathemateg gwanhau. Wrth I mi drio cwestiwn caled, byddwn yn teimlo'n amharod i roi cynnig arni gan fy mod wedi penderfynu y byddai'n ei chael yn anghywir cyn ceisio. Rwy'n amau y bydd fy agweddau tuag at fathemateg ddim yn newid ac felly'n effeithio ar fy agwedd tuag at fathemateg yn y dyfodol. Mae mathemateg yn sgil bwysig ac yn cael ei defnyddio yn ddyddiol, ac felly mae'n bwysig iawn bod ysgolion yn sicrhau bod agweddau plant yn gadarnhaol cyn iddynt adael ysgol.

Mae’r fideo canlynol yn cefnogi’r syniad ar sut mae agweddau negyddol tuag at fathemateg yn cael effaith ar agweddau plant i fathemateg.

Gall rhieni cael effaith negyddol ar agweddau ei phlant, ac yna mae athrawon yn cael eu gadael i newid hyn yn wersi. Os mae rhieni yn siarad yn negyddol amdano fathemateg o amgylch ei phlant bydd y plant yn codi ar y meddyliau negyddol hyn, a bydd plant yn credu ei fod yn iawn i gael agwedd negyddol tuag at fathemateg oherwydd bod eu rhieni'n gwneud hynny. Mae rhieni yn fodel rôl ar gyfer ei phlant a'r gallu cael effaith fawr ar eu hagweddau tuag at addysg. Dyle rheini osgoi dweud pethau fel; "Doeddwn i byth yn dda at fathemateg” oherwydd bydd plant yn mynd a’r agweddau negyddol i mewn i ysgol yn wersi mathemateg.

Wrth gyfeirio at fathemateg, mae ymchwil yn awgrymu bod agweddau athrawon am fathemateg yn llunio eu hagweddau personol am addysg fathemateg a dysgu myfyrwyr (Cross 2009), sydd hefyd yn effeithio ar arferion addysgu yn y dosbarth. Mae Leung (1995) yn credu fod athrawon yn cael effaith mawr ar sut mae plant yn dysgu, mae’n meddwl os mae’r athro yn credu nad ydy’r plentyn yn cael y gallu deallusol neu sgiliau datrys problemau yna ni fyddant yn llwyddo i ddysgu mathemateg. Gall hyn cael effaith mawr ar hyder plant ac o ganlyniad cael effaith mawr ar agweddau plant tuag at fathemateg. Dyle athrawon cael agweddau positif wrth ddysgu plant ac i beidio â chategoreiddio plant yn eu gallu mathemateg.

Gall athrawon gwneud mathemateg yn hwyl i’r plant er mwyn iddyn nhw gael agwedd bositif iddo ac i edrych ymlaen at ddysgu’r pwnc. Gallant nhw ddefnyddio gwahanol gemau er mwyn ddenu plant i ymdrechu ateb cwestiynau mathemateg, fel enghraifft bingo, neu ddefnyddio technoleg i chwarae gwahanol gemau. Wrth ddefnyddio gemau ymarferol sydd yn debyg i fywyd dydd i ddydd gall plant gweld y pwysigrwydd o ddeall mathemateg, a hefyd bydd plant yn dysgu trwy fwynhau. Enghraifft o hyn yw gwahanu bwyd i chwarteri a hanner er mwyn dod yn gyfarwydd â ffracsiynau.

Os bydd athrawon yn dysgu sgiliau mathemateg a fydd yn cael eu defnyddio yn y dyfodol, na fydd plant yn teimlo bod mathemateg yn wastraff amser ac efallai y byddant yn dechrau cael diddordeb ynddo. Gall athrawon gofyn cwestiynau sydd yn y perthnasol i fywydau’r plant er mwyn iddyn nhw fwynhau ac eisiau dysgu. Yn lle ddysgu pynciau fel algebra, gallaf ddweud wrthych nad ydw i wedi ei ddefnyddio ers gadael ysgol. Os mae’r plant yn deall pam maent yn dysgu’r pwnc byddwn nhw yn dangos fwy o ddealltwriaeth am bwysigrwydd mathemateg.

Mae ymchwil wedi darganfod fod merched yn tueddu i gael agweddau mwy negyddol tuag at fathemateg na bechgyn. Darganfu hefyd fod ganddynt fwy o bryder tuag at fathemateg, mae agweddau negyddol yn effeithio ar eu perfformiad mathemateg, ac mae’r tebygolrwydd o gael gyrfa yn bwnc yn llai. (Gunderson, E.A et al 2012) Gall ysgolion ddod a thiwtoriaid mathemateg i gefnogi’r athrawon er mwyn codi safonau a gwella agweddau plant tuag at fathemateg. Wrth I’r plant cael fwy o gefnogaeth bydd eu hyder yn gwella ac o ganlyniad bydd plant yn ceisio ateb cwestiynau heriol.

I newid agweddau gall athrawon gwneud yn siŵr bod nhw yn bod yn gefnogol ac yn deal bod pob plant yn dysgu mewn cyflymder gwahanol. Mae ymchwilwyr yn credu fod agweddau athrawon yn cael dylanwadau agweddau mathemateg a datblygiad sgiliau mathemateg eu myfyrwyr. (Relich, 1994). Mae Relich (1995) hefyd yn credu dylai agweddau positif tuag at fathemateg fod yn nod pwysig yn addysg yr ysgol gynradd a'r athrawon. Mae’n bwysig nad ydy athrawon yn meddwl am ei atgofion negyddol personol o fathemateg, ac yn dysgu’r plant mewn agwedd bositif. Mae hyn yn bwysig oherwydd mae Ernest (1989) yn dadlau fod agweddau athrawon tuag at fathemateg yn effeithio ei brwdfrydedd a hyder wrth addysgu'r pwnc. Gall athrawon hefyd defnyddio gwahanol dechnegau ddysgu i helpu plant sydd yn dysgu mewn gwahanol ffurf. Hefyd gallant nhw ddefnyddio posteri neu arddangosfeydd wal i wneud mathemateg fod yn fwy diddorol.

Rwy’n credu os mae plant o amgylch amgylchedd gydag agweddau positif tuag at fathemateg bydd plant yn mwynhau dysgu’r pwnc ac eisiau dysgu mwy. Credaf pe bai gen i brofiad da wrth ddysgu mathemateg, byddwn i wedi bod yn gyffrous i ddysgu a chael gwell dealltwriaeth o'r pwnc.

Rhestr Gyfeirio

• Amato, S.A., (2004). Improving Student Teachers' Attitudes to Mathematics. International Group for the Psychology of Mathematics Education.
• Gunderson, E.A., Ramirez, G., Levine, S.C. and Beilock, S.L.,(2012). The role of parents and teachers in the development of gender-related math attitudes. Sex Roles, 66(3-4), pp.153-166.
• https://www.youtube.com/watch?v=7snnRaC4t5c
• Whitty, E. and Clarke, M., (2012). Irish mathematics teachers’ attitudes towards inclusion. European Journal of Special Needs Education, 27(2), pp.237-256.